Na wstępie zaznaczę, że inspiracją do napisania o neuronach lustrzanych był blog Frosta, który poruszył tenże właśnie temat, a że nie zgadzam się do końca z tezą, że trzeba jedynie wprowadzić w sobie określony stan emocjonalny i że musi być on silniejszy niż inne stany emocjonalne osób w grupie aby inne osoby go przejęły, więc postanowiłem przelać odrobinę doświadczenia na wirtualną kartkę papieru.

Czym są neurony lustrzane?
Definicje neuronów lustrzanych znajdziecie na Wikipedii albo w Google. Ja od siebie dodam jedynie, że polega to na odzwierciedleniu co prowadzi do skrytego kontrolowania ludzkich zachowań.

Prawda jest taka, że zazwyczaj lubimy osoby podobne do nas, ponieważ lepiej się z nimi czujemy i porozumiewamy, więc już na wstępie można obalić iluzję, że "przeciwieństwa się przyciągają". Teraz postaram się jak najprościej przedstawić wam cały proces odzwierciedlenia, kalibracji i dostrojenia a następnie przejęcia inicjatywy w kontrolowaniu ludzkich zachowań, odruchów i gestów.

Schemat działania neuronów lustrzanych.:
1. Odzwierciedlenie grupy lub jednej osoby - na tym etapie będziemy lepiej komunikować się z daną osobą, więc przy okazji opiszę cały proces nie tylko dotyczący neuronów lustrzanych
2. Kalibracja, harmonizacja i dostrojenie oraz przejęcie ich/jego obszarów
3. Subtelna zmiana dominacji
4. Kontrola i możliwość wywoływania stanów emocjonalnych poprzez gesty (np. ziewanie - uczucie snu) oraz swoje emocje.

Odzwierciedlenie
W pierwszej kolejności należy ustalić jakie czynniki wpływają na nawiązanie bądź zerwanie kontaktu. Trzeba w tym celu wypracować sobie świadomą wrażliwość. Świadoma wrażliwość to termin pochodzący z NLP i oznaczający cechy, które obserwujemy u osób nawiązujących kontakty płynnie i z łatwością.

Korzyści płynące z odpowiedniego nawiązywania kontaktów rzeczą jasną jest, że wychodzą poza granice relacji damsko-męskich, a niezbędne również są w życiu zawodowym i społecznym.

Cała tajemnica tkwi w dostrojeniu
Kontakt można nawiązać stosując różne odzwierciedlenie w 6 obszarach. Jedne są mniej drugie bardziej ważne. Stosując jak najwięcej z nich podnosisz swoją skuteczność.

1. Fizyczność - postawa ciała, ruchy i gesty.
2. Głos - ton, prędkość mówienia i inne cechy charakterystyczne
3. Język i style myślenia - dobór słów odpowiedni do danego systemu reprezentacji, którym posługuje się osoba. O tym później.
4. Przekonania i wartości - ideologia człowieka. To czym się kieruje i co uważa za słuszne.
5. Doświadczenie - znajdowanie cech wspólnych w zainteresowaniach oraz działaniach.
6. Oddychanie - subtelny sposób odzwierciedlenia, przez wielu pomijany lub zapominany. Warto jednak stosować w miarę nabierania praktyki.

2. Budowanie kontaktu

HARMONIZACJA - wszystko musi przebiegać płynnie. Istotny jest tutaj takt i szacunek. Nie możesz zmieniać nagle postawy ciała, głosu a nie powtarzać mechanicznie czyichś gestów. Każdą zmianę wprowadzaj powoli i najlepiej niezauważalnie. Nie przyciągaj czyjejś uwagi - tego najbardziej powinieneś się wystrzegać, ponieważ wyjdziesz na idiotę. Pamiętaj również o zachowaniach "wbrew sobie". Sposób stania, który dla ciebie może być niewygodny może zostać zauważony przez osoby z twojego towarzystwa, które ciebie znają, jednak nie przez osoby, które spotykasz w życiu zawodowym lub nowopoznane.

ODZWIERCIEDLENIE FIZYCZNE
Fizyczne odzwierciedlenie może służyć do oceny lub nawiązaniu kontaktu. Możemy np.
- Siedzieć lub stać w podobny sposób, przyjąć postawę ciała oraz tak samo pochylić główę
- Założyć nogę na nogę (oczywiście nie kolano na kolano -_-), oraz skrzyżować ręce aby dostroić się do postawy drugiej osoby.
- Podobnie gestykulować i przybierać podobny wyraz twarzy

W pierwszej kolejności staramy się stosować odzwierciedlenie częściowe. Na początku skupiamy się na ogólnej postawie ciała i krok po kroku realizuj całościowe odzwierciedlenie fizyczne. Jeżeli ktoś charakteryzuje się specyficzną "fizycznością" tak jak ma nietuzinkowa postawę ciała, gesty i pochylenia - zostań przez dłuższy czas w częściowym odzwierciedleniu.

Makroodzwierciedlenie - postawa wobec grupy lub jednej osoby. Polecam zachowanie pewnego dystansu oraz jak najlepszy kontakt wzrokowy. Jednak z faktu tego, że człowiek przyswaja informacje nie tylko widokiem tunelowym to możemy spokojnie stosować odzwierciedlenie gdy nie znajdujemy się na przeciwko siebie ale również siedząc obok siebie. W grupie odzwierciedlamy oczywiście osobę dominującą lub większość. Najlepiej też przyciągać uwagę danej grupy lub osoby, ja zazwyczaj bawię się czymś w ręce, jakiś brelok czy jaskrawa butelka jakiegoś napoju, zaprzestając tego w czasie całkowitego odzwierciedlenia.

ODZWIERCIEDLENIE GŁOSU
Niekiedy fizyczne odzwierciedlenie jest niemożliwe np. jak prowadzimy rozmowę telefoniczną. Każdy powinien wiedzieć, że wysokość i ton głosu są istotnymi składnikami komunikacji. Im więcej aspektów możesz odzwierciedlić tym skuteczniej możesz nawiązać kontakt a następnie przejść w fazę dominującą. Poniżej lista cech głosu, które można odzwierciedlać

Głośność i tempo - jak głośno i szybko mówi
Rytm - czy sposób mówienia jest melodyjny, wypowiada słowa krótko, oddzielając je
Wysokość głosu
Barwa głosu - jak możesz go opisać? Czysty, ochrypły?
Wyrażenia i zwroty - charakterystyczne powiedzonka, regionalizmy, dialekt.

No i jedziemy tak jak wcześniej. Najpierw jedna cecha i stopniowo wdrażamy następne. Gdy z jakąś cechą będziemy źle się czuć, porzucamy ją i stosujemy następne. Wyciągam jak najwięcej cech i je odzwierciedlamy.

ODZWIERCIEDLENIE JĘZYKA I STYLU MYŚLENIA
System reprezentacji może być słuchowy, wzrokowy i dotykowy, oprócz tego rozróżniamy w sumie jeszcze smakowy i węchowy, jednak dwa ostatnie zaliczamy do dotykowego.

Przejdę od razu do rzeczy

Wzrokowy - osoby, które preferują wzrokowy styl myślenia używają wyrażeń wzrokowych "źle to wygląda, spójrzmy na to z innej strony". Wyrażenia konkretnych reprezentacji to z NLP tzw. predykaty czyli słownik sensoryczny. Jak ktoś będzie zainteresowany to mogę sporządzić taki słownik jak znajdę chwilę. Nawiązanie kontaktu z takimi osobami jest proste - wystarczy myśleć o tym, wyobrażać sobie to o czym się mówi i stosować ich słownik sensoryczny.

Słuchowy - no i analogicznie jedziemy tutaj z predykatami słuchowymi czyli w słowniku sensorycznym znajdziemy określenia "słyszę co mówisz, słyszałem o tym, nadajemy na tej samej fali" i inne podobne. Aby zrozumieć jak myśli taki rozmówca wystarczy odtwarzać sobie dźwięki, a sam zidentyfikujesz się z jego stylem. Oczywiście odpowiedni słownik sensoryczny wymagany.

Doznania kinestetyczne czyli dotyk - osoby takie używają słów związanych z czuciem i dotykiem "wziąłem się w garść, wszystko poszło gładko". Przy rozpoznaniu np. targetu na płaszczyźnie odzwierciedlenia szybko możemy przejść do eskalacji dotyku z taką osobą. Z osobą taką idealnie pogłębia się kontakt, przechodzi się na subtelne budowanie głębokiego raportu. Musisz jedynie odczuwać jak osoby te wyrażają siebie, używać podobnych zwrotów i wyrażeń.

ODZWIERCIEDLENIE PRZEKONAŃ I WARTOŚCI
Idealny sposób na odzwierciedlenie w grupach, w szkole, na kursach. Ważne jest odwołanie się do tego, że ktoś poważnie traktuje np. czas, którego część spożytkował już na szkołę.
Stwierdzasz tutaj: „Nie powinno się marnować czasu…”, odzwierciedlasz jego wartość oraz wprowadzasz wspólny punkt do dyskusji. Inne wartości np. niemarnowanie pieniędzy, opieka nad kimś, lojalność wobec innych, szczerość.

Im wyższy poziom wspólnych wartości czy przekonań tym łatwiej znajdziesz wspólny grunt i nawiążesz kontakt.
Istnieją wartości uniwersalne takie jak właśnie szczerość, lojalność, kurtuazja – i one pomagają rozpoczęcie odzwierciedlenia wartości i przekonań oraz nawiązaniu wstępnego kontaktu.

ODZWIERCIEDLENIE DOŚWIADCZENIA
Wyobraźmy sobie sytuacje, że spotyka się dwóch programistów, dwóch lekarzy, lub dwóch weterynarzy – wystarczy na chwilę zostawić stanąć z boku by być świadkiem ożywionej rozmowy, pełnej zapału i chęci do drugiego rozmówcy. O czym rozmawiają? O doświadczeniach życiowych oraz zawodowych.

Załóżmy, że jesteśmy na kursie i chcemy nawiązać kontakt i od pierwszego momentu rozpocząć odzwierciedlanie doświadczeń. Myślimy więc co dana grupa mogła zrobić, przeżyć, żeby dotrzeć na ten kurs. Oczywiście, że wszyscy musieli przedrzeć się przez korki, zrezygnować z innych spraw i uporać się ze swoimi obowiązkami w pracy. Znaleźć możemy tutaj setkę innych rzeczy i infantylnych na pozór związków.

ODZWIERCIEDLENIE ODDECHU
Odzwierciedlanie oddechu jest tak zwanym mikrofizycznym ruchem. Oddech stanowi tutaj kolejną możliwość dostrajania. Do odzwierciedlenia oddechu potrzebne jest doświadczenie i umiejętność widzenia peryferyjnego, wrażliwego na ruch. Poprzez utrzymanie kontaktu wzrokowego łatwo zauważyć jak ramiona tej osoby poruszają się w rytm oddechów. Wtedy można zharmonizować z nią własny oddech, sprawia to również, że zaczyna się kontrolować swoje emocje.

Dobra. Przebrnęliśmy przez początkowy i chyba najtrudniejszy etap – czyli odzwierciedlenie. W zależności od doświadczenia i drugiej osoby – odzwierciedlenie wraz z dostrajaniem i harmonizacją może trwać 10, 20 czy 30 minut lub nawet godzinę aby przejść w fazę dominującą. Jednak warto zmieniać obiekty „kontroli” po 30 minutach, jeżeli nie przejawia ona żadnego zachowania odzwierciedlającego nasze gesty.

Po odzwierciedleniu czas również na rozpoznawanie czy dany kontakt istnieje. Rozpoznanie w NLP oznacza zauważanie drobnych reakcji i miarę następujących po sobie procesów, ponieważ to, że wystąpi jeden z nich, nie oznacza, że mamy z daną osobą nawiązany kontakt na płaszczyźnie lustrzanych neuronów. Rozpoznanie wymaga ćwiczeń i początkowo może wydawać się trudne, jednak dla chcącego nic trudnego

WEWNĘTRZNE ODCZUCIE
Przy odpowiednio nawiązanym kontakcie istnieje duże prawdopodobieństwo tego, że możesz wewnętrznie odczuwać związek z daną osobą. Dzieje się tak za sprawą wrodzonych umiejętności intuicyjnych, za które odpowiedzialna jest prawa półkula mózgowa. Nie warto doszukiwać się na siłę wewnętrznych odczuć, jednak gdy nie wiesz czy coś czujesz czy nie – zaryzykuj i zaufaj swojej intuicji, eksperymentuj.

MIKROELEMENTY ROZPOZNAWCZE
Ważnym elementem jest zauważanie zmiany koloru skóry rozmówcy. To trudna rzecz, w sumie jak cały proces rozpoznawania, jednak najbardziej skuteczna, ponieważ nie możemy tego robić „naturalnie”. Jest to proces zachodzący mimowolnie, niekontrolowany przez nas. Kolor skóry zależny jest od stanów emocjonalnych w jakich dana osoba się znajduje. Podekscytowanie, poruszenie, powagę, rozbawienie – dlatego warto odzwierciedlać te stany emocjonalne, aby „przyjąć” się do grupy. Mały zmiany mogą obejmować również oprócz koloru skóry – oddychanie, układ ust, średnicę źrenic, napięcie mięśni twarzy i nieznaczne ruchy rąk oraz nóg.

SPONTANICZNE KOMENTARZE
Niektóre osoby są na tyle otwarte, że powiedzą ci od razu czy nawiązałeś z nimi kontakt czy nie – wystarczy być czujnym i wyłapywać sygnały na które jesteśmy nastawieni.

Zwracaj uwagę na pozytywne stwierdzenia w rodzaju „zgadzam się”, „to prawda” czy „zdecydowanie tak”. Oczywiście w skrajnych przypadkach możemy dostrzec również teksty typu „chyba czytasz w moich myślach” – oznacza to, że istnieje silny kontakt.

Teraz pora przejść do dominacji – czyli dopasowania się przez rozmówcę do Ciebie i prowadzenia go.

Poprzez dopasowanie i prowadzenie można nawiązać silny kontakt z drugą osobą, wywoływać u niej zmiany emocjonalne, zmiany gestów oraz setki różnych rzeczy, które przyjdą nam do głowy. Dopasowanie oraz prowadzenie to umiejętność czysto strategiczna, musi być analizowana od początku i najważniejsze – subtelna, delikatna i płynna. Chaotyczne ruchy tylko zerwą cały kontakt, który wcześniej zbudowałeś. Podczas dopasowania i prowadzenia najsilniejszym odzwierciedleniem musi być odzwierciedlenie fizyczne – dlatego zawsze na nie kładziemy największy nacisk.

Podczas dominacji, czyli prowadzenia pozostając w kontakcie, stopniowo zmieniasz swoje zachowanie tak, żeby druga osoba intuicyjnie je odzwierciedlała albo „naśladowała” ciebie.
Prosty schemat

Harmonizacja i dopasowanie – naśladujesz drugą osobę -> Kontakt został nawiązany -> Prowadzenie zachowania aby nakłaniać i wpływać na zachowanie

Sukces w tym wszystkim tkwi w nawiązaniu kontaktu, mierzony jest on jego głębokością. Im głębszy kontakt z drugą osobą, tym wydajniejsze prowadzenie.

Mam nadzieje, że dla niektórych rozjaśniłem trochę sprawą z lustrzanymi neuronami. Jak tylko będę miał chwilę to zapewne napiszę drugą część, skupiającą się na prowadzeniu i dopasowaniu osób, które nie przejawiają oznak nawiązania kontaktu, w grupach oraz kiedy zaprzestajemy odzwierciedlenia.
Pozdrawiam.